7 bí quyết rút ra cho các bạn nè.
Phần trả lời này là từ 1 câu hỏi của bạn học viên, đang là Senior Art, muốn tham gia lớp Creative Director của Bưởi sắp khai giảng. Bạn có hỏi 1 câu là: “Làm sao để lead team creative anh?”
Em ơi, cái câu hỏi này là lý do anh mở lớp Creative Director đó, trả lời xong câu này em khỏi đi học luôn nha.
Nhưng Bưởi biên ra đây 7 cái note, mong các em có thêm góc nhìn nha.
1. Không phải Làm creative giỏi là có thể làm lead nha.
Khi bạn làm chuyên môn creative đủ giỏi thì không đồng nghĩa với việc bạn sẽ lead được team creative. Rất nhiều người viết hay, design tốt, idea bén, nhưng khi được giao lead thì… gãy. Gãy vì không ai dạy cách chuyển vai. Gãy vì tưởng rằng lead team creative là làm nhiều hơn, giỏi hơn, nói lớn hơn. Thực tế thì ngược lại. Để trở thành lead team creative, điều đầu tiên bạn phải bỏ là tư duy “tôi là trung tâm”, tôi là “má thiên hạ” tui nói gì là phải nghe. Dẹp nha!. Khi còn là creative, bạn được đánh giá bằng sản phẩm của bạn. Khi lên lead, bạn được đánh giá bằng sản phẩm của người khác, do bạn dẫn dắt. Nếu bạn vẫn thấy khó chịu khi idea hay nhất không phải của mình, bạn chưa sẵn sàng làm lead. Tư duy này hạn hẹp, và ích kỷ, bạn chưa đủ tầm để lên lead đâu, về tu thêm nha.
2. Lead team creative không sống bằng cảm xúc cá nhân nữa đâu!
Một lead creative không còn sống bằng cảm xúc cá nhân. Bạn sống bằng trách nhiệm tập thể. Nghĩa là có những lúc bạn biết rõ cái này chưa phải phương án đẹp nhất, chưa đã nhất, nhưng nó là phương án phù hợp nhất với thời điểm, nguồn lực và mục tiêu của team. Lead là chấp nhận quyết định trong vùng xám, không có đúng – sai tuyệt đối.
Rất nhiều người tưởng lead team creative là chỉ đạo. Thực ra lead là đặt câu hỏi đúng. Bạn không nói “làm cái này đi”, bạn hỏi “mục tiêu của cái này là gì?”, “nếu làm vậy thì rủi ro ở đâu?”, “cách nào vừa giữ được idea vừa sống được với deadline?”. Team creative không cần một cái loa, họ cần một cái đầu lạnh.
3. Lead team creative cần biết đọc vị người khác.
Thật đó, muốn lead được team creative, bạn phải hiểu người trước khi hiểu nghề. Mỗi creative trong team có một điểm mạnh khác nhau: người giỏi idea, người mạnh execution, người bền bỉ, người bay. Lead không phải là biến họ giống mình, mà là đặt họ vào đúng vị trí để họ mạnh nhất. Idea của team khi trình bày cho lead, nó chỉ mới 50% full à, lead phải build cho nó 100% full. Team mạnh không phải team giống nhau, mà là team bổ trợ được cho nhau.
4. Lead team creative feedback có nghệ thuật.
Một bước ngoặt lớn khi lên lead là bạn phải học cách feedback không làm tổn thương ego sáng tạo. Creative rất dễ tự ái, vì sản phẩm gắn với bản thân họ. Lead giỏi không chê bai, không đập thẳng, không dùng cảm tính. Bạn feedback bằng logic, bằng mục tiêu, bằng hệ quy chiếu chung. Khi team hiểu bạn sửa vì dự án, không phải vì cái tôi, họ sẽ nghe.
5. Chèo, phải biết chèo. Lead team creative cũng là người đứng mũi chịu sào để chèo.
Khi client không hài lòng, khi account gây áp lực, khi deadline phi lý, người lead không đẩy xuống cho junior. Bạn đứng ra lọc, che, và chỉ đưa xuống team phần cần thiết. Một team chỉ sáng tạo tốt khi họ được bảo vệ đúng mức.
Có một sự thật rất đau: từ ngày bạn làm lead, bạn sẽ ít được khen hơn. Idea hay được nhớ tên người khác. Campaign thành công là công của team. Nhưng khi có vấn đề, người bị gọi tên đầu tiên là bạn. Nếu bạn cần spotlight để sống, vai lead sẽ làm bạn mệt. Nghệ thuật chèo là vậy đó.
6. Lead team creative phải biết cầm chầu.
Nghề thứ 4 trong 4 cái ngu khi làm lead team creative là “cầm chầu” Cầm chầu là gì, và vì sao lead team creative phải học từ cái nết của người cầm chầu thì mời ní Google nha. Lead team creative không phải là nói nhiều hơn, mà là giữ nhịp, và kết nối cho team. Giữ nhịp năng lượng, nhịp deadline, nhịp tinh thần. Có lúc cần thúc, có lúc cần chậm lại. Có lúc phải gắt, có lúc phải im lặng. Không có công thức cố định, chỉ có sự quan sát và kinh nghiệm.
7. Lead team creative như là người Thợ cả:
Một người lead giỏi là người thợ cả, để kiến thiết đội ngũ, phải xây được hệ: hệ tư duy, hệ quy trình, hệ feedback, hệ đánh giá. Khi bạn nghỉ phép mà team vẫn chạy, khi bạn không có mặt mà chất lượng vẫn giữ, lúc đó bạn mới thật sự là lead, không phải người làm nhiều việc nhất.
Thay lời chốt nè: Cuối cùng, trở thành lead team creative không phải là bước lên cao hơn trong nghề, mà là bước sang một nghề khác. Nghề của trách nhiệm, của quyết định, của con người. Nếu bạn muốn kiểm soát mọi thứ, bạn sẽ kiệt sức. Nếu bạn học cách tin người, dẫn người, và chịu trách nhiệm, bạn sẽ đi rất xa.
Làm creative giỏi giúp bạn được chọn. Nhưng lead creative giỏi mới giúp bạn được tin.
Nếu bạn đang ở giữa ranh giới đó, câu hỏi không phải là “tôi có đủ giỏi chưa”, mà là: “Tôi có sẵn sàng gánh team chưa?”